Wararka24: Guddiga Qaranka ee Shaqaalaha Rayidka Dowladda Federaalka Soomaaliya ayaa hakiyay shaqooyin la xayeysiiyay oo la xiriiray xilalka Agaasimeyaasha Waaxda Maamulka Shaqaalaha, kaddib qaraar uu Golaha Shacabka ku laalay hannaankii tartanka furan ee uu dhawaan amray Ra’iisul Wasaare Xamsa Cabdi Barre.
Golaha Shacabka ayaa 23-kii Sebtembar ansixiyay qaraar uu ku laalay Xeer Lr. 132 iyo qaraarkii Ra’iisul Wasaaraha ee 17-kii Sebtembar 2026 ee lagu hirgelinayay nidaamka tartanka furan ee shaqaaleysiinta iyo magacaabista qaar ka mid ah xilalka dowladda. Qaraarka Baarlamaanka ayaa guddiga faray in shaqaaleysiinta, magacaabista iyo dalacsiinta shaqaalaha rayidka lagu saleeyo hannaan tartan ah, daah-furan oo loo siman yahay.
Tallaabada Guddiga Shaqaalaha Rayidka ayaa timid iyadoo maalmo ka hor hay’ado dowladeed ay bilaabeen xayeysiinta xilalka Agaasimeyaasha Waaxda Maamulka Shaqaalaha. Tusaale ahaan, Wasaaradda Warfaafinta ayaa 23-kii Sebtembar shaacisay tartan gudaha ah oo loogu tartamayo jagada Agaasimaha Waaxda Maamulka Shaqaalaha, iyadoo Guddigu ku tilmaamay nidaamka mid ku salaysan mudnaanta iyo kartida.
Ra’iisul Wasaare Xamsa ayaa 17-kii Sebtembar faray in wajiga koowaad ee dib-u-habeynta shaqaalaha dowladda lagu bilaabo Agaasime Waaxeedyada, isagoo sheegay in xilalkaas ay muhiim u yihiin maamulka, hirgelinta siyaasadaha iyo joogteynta shaqada hay’adaha dowladda.
Qaraarka Golaha Shacabka ayaa dhanka kale yimid kaddib dood ka dhalatay awoodda iyo hannaanka lagu maamulayo shaqaalaha rayidka. Guddoomiye Ku-xigeenka Labaad ee Golaha Shacabka, Cabdullaahi Cumar Abshirow, ayaa sheegay in Baarlamaanka uu tallaabada qaaday kadib markii guddiga arrimaha bulshada iyo khubaro sharci ay arrinta dib u eegeen.
Arrinta ayaa sidoo kale dhalisay kala aragti duwanaansho ku saabsan madax-bannaanida hay’adaha dowladda. Xafiiska Hanti-dhowrka Guud ayaa horay uga digay in hannaanka cusub lagu dabaqo xafiiskiisa si wax u dhimaya madax-bannaanidiisa dastuuriga ah, isaga oo ku baaqay in shaqaaleyntiisa lagu saleeyo Dastuurka iyo sharciyada gaarka ah ee xafiiska.
Guddiga Shaqaalaha Rayidka ayaa qoraalkiisa ku sheegay inuu tallaabada u qaaday fulinta qaraarka Golaha Shacabka, isla markaana uu waajibaadkiisa u gudan doono si waafaqsan Dastuurka iyo shuruucda dalka. Guddigu wuxuu sidoo kale sheegay inuu Golaha Shacabka siin doono warbixinno ku saabsan fulinta qaraarka iyo tallaabooyinka uu qaadayo.
Is-mariwaaga ka dhashay hannaanka shaqaaleysiinta ayaa hadda noqday arrin u dhexeysa hay’adaha dowladda, iyadoo labada dhinac ay ku kala aragti duwan yihiin sida loo maamulayo magacaabista iyo shaqaaleysiinta shaqaalaha rayidka. Haddii khilaafku sii socdo, waxaa la filayaa in doodda sharciyeed ee ku saabsan awoodaha hay’adaha dowladda ay sii xoogeysato.
