Wararka25: 25-02-2026 Dowladda Boqortooyada Ingiriiska ayaa si cad u muujisay walaac iyo niyad-jab ku aaddan guul-darradii ku timid wadahadalladii u dhexeeyay Dowladda Federaalka Soomaaliya iyo hoggaamiyeyaasha mucaaradka, kuwaas oo ku saabsanaa hannaanka doorashooyinka iyo jihada geeddi-socodka siyaasadeed ee dalka.
Qoraal rasmi ah oo ka soo baxay Safaaradda UK ee Muqdisho ayaa lagu sheegay in ay “arrin laga xumaado” tahay in dhinacyadu ku guuldareystaan in ay gaaraan is-afgarad siyaasadeed, xilli waqtiyadii kala-guurka dastuuriga ah ay sii gabaabsi noqonayaan.
UK ayaa ugu baaqday Dowladda Federaalka iyo Golaha Mustaqbalka in ay muujiyaan tanaasul iyo dabacsanaan, si loo badbaadiyo geeddi-socodka dowlad-dhiska, loogana fogaado hubanti la’aan siyaasadeed oo halis gelin karta xasilloonida dalka.
Bayaan ahaan, Safaaradda Ingiriiska ayaa sidoo kale sheegtay in London, iyada oo kaashanaysa saaxiibada kale ee beesha caalamka, ay sii wadi doonto dadaallada dhexdhexaadinta iyo dhiirrigelinta wada-hadal dhab ah oo lagu xallinayo qodobada la isku mari la’yahay.
Guul-darrada wadahadalladan waxaa horey u xaqiijiyay Golaha Mustaqbalka, kuwaas oo sheegay in kulamadii heerka sare ee ka dhacay Villa Soomaaliya ay ku soo dhammaadeen natiijo la’aan.
Golaha ayaa ka digay in sii socoshada is-mari-waaga ay dalka gelin karto hubanti la’aan siyaasadeed, gaar ahaan iyadoo ay soo dhow yihiin waqtiyada dastuuriga ah ee hay’adaha dowladda. Qodobada ugu waaweyn ee la isku hayo ayaa la xiriira hannaanka doorashooyinka dowlad-goboleedyada Galmudug, HirShabelle iyo Koonfur Galbeed.
Mucaaradka ayaa ku doodaya in saddexdan maamul lagu dabaqo nidaam doorasho dadban, oo la mid ah habraacyadii hore ee Puntland iyo Jubbaland, si loo xaqiijiyo metelaad ballaaran iyo kala-guur nabdoon. Dhankooda, mas’uuliyiinta dowladda federaalka ayaa diidan in arrintan heer federaal lagu gorgortamo, iyagoo ku adkeysanaya in hannaanka doorashada dowlad-goboleedyadu yahay arrin u taalla hoggaankooda gaarka ah.
Is-mari-waagan ayaa sii xoogeystay kadib eedeymo mucaaradku u jeediyeen dowladda oo la xiriira wax-ka-beddel dastuuri ah oo ay sheegeen inuusan ahayn mid loo dhan yahay.
Waxaa sidoo kale la soo jeediyay eedeymo ku saabsan in xildhibaano mucaaradka ka tirsan laga hor istaagay ka qayb-galka fadhiyada Baarlamaanka, iyo in cadaadis siyaasadeed lagu hayo xubno ka mid ah mucaaradka.
Inkastoo Dowladda Federaalka aysan weli si rasmi ah uga jawaabin eedeymahan, diblomaasiyiin shisheeye ayaa ka digaya in haddii aan si degdeg ah dib loogu soo celin miiska wada-hadalka, ay xaaladdu ka sii dari karto, taas oo halis gelin karta jadwalka doorashooyinka iyo xasilloonida guud ee dalka.
