Wararka24: Kenya ayaa xaqiijisay kiiskii ugu horreeyay ee Ebola kadib markii nin Kenyan ah oo dhawaan kasoo laabtay Jamhuuriyadda Dimuqraadiga ah ee Congo (DRC) uu ku geeriyooday isbitaal ku yaalla Nairobi. Mas’uuliyiinta caafimaadka ayaa sheegay in bukaanka uu dalka yimid isagoo kasoo safray DRC, isaga oo maray Uganda ka hor inta uusan Nairobi imaan.
Dhimashadiisa kadib, mas’uuliyiinta Kenya ayaa bilaabay raadraaca dadka uu la xiriiray. Ilaa hadda waxaa la raadinayaa 57 qof, halka 10 qof lagu hayo karantiil si loo hubiyo xaaladdooda caafimaad loona yareeyo khatarta faafitaanka cudurka. Dowladda ayaa sidoo kale xoojisay baaritaanka iyo la socodka dadka soo galaya dalka.
Kiiskan ayaa walaac ka dhaliyay habka baaritaanka caafimaad ee xuduudaha iyo garoomada diyaaradaha. Bukaanka ayaa safarkiisa ku maray dhowr goobood oo baaritaan lagu sameeyay, waxaana la sheegay in daawooyin uu qaatay laga yaabo inay qariyeen qaar ka mid ah calaamadaha cudurka, taasoo adkaysay in la ogaado xilliga safarka.
Madaxa Xarunta Xakamaynta iyo Kahortagga Cudurrada Afrika Jean Kaseya, ayaa sheegay in bukaanku uu kasoo baxay magaalada Buta ee waqooyiga DRC, kadibna uu u sii gudbay Kisangani iyo Beni, halkaas oo uu dhulka kaga sii gudbay Uganda. Uganda ayuu diyaarad ka soo raacay ilaa Nairobi, iyadoo aan xilligaas si rasmi ah loo aqoonsan inuu qabo Ebola.
Fayraska Ebola wuxuu ku faafi karaa taabashada dhiigga iyo dheecaannada kale ee jirka qof qaba ama qof dhawaan u dhintay cudurka. WHO waxay sheegtay in dillaaca hadda ka socda DRC uu yahay nooca Bundibugyo, oo aan hadda lahayn tallaal ama daawo gaar ah oo si rasmi ah loo ansixiyay, inkastoo cilmi-baaris iyo tijaabooyin lagu horumarinayo tallaallo iyo daaweyn ay socdaan.
Dillaaca DRC ayaa si weyn u fiday tan iyo markii la xaqiijiyay bishii May, waxaana WHO ay sheegtay in tirada kiisaska iyo dhimashada ay si degdeg ah u kordheen. Warbixin WHO ah oo la daabacay Agoosto ayaa muujisay in kumannaan kiis oo la xaqiijiyay iyo kumannaan dhimasho ah laga diiwaangeliyay lix gobol oo dalka ah.
Kenya ayaa sheegtay inay xoojisay diyaar-garowga, raadraaca dadka lala xiriiray bukaanka iyo baaritaanka xuduudaha. Mas’uuliyiinta ayaa sidoo kale ku boorriyay shacabka inay isdejiyaan, iyadoo kooxaha caafimaadka iyo hay’adaha gobolka ay ka wada shaqeynayaan sidii looga hortagi lahaa faafitaan dheeraad ah.
WHO ayaa hore ugu dhawaaqday in dillaaca Ebola ee DRC iyo Uganda uu yahay xaalad degdeg ah oo caafimaadka bulshada ah oo caalami ah, iyadoo ku talisay in la xoojiyo iskaashiga xuduudaha, baaritaanka iyo raadraaca dadka lala xiriiray bukaannada.
